Türkiye ve Pakistan’dan Savunma Havacılığında Yeni İş Birliği: İHA, Elektronik Harp ve Uzay Teknolojileri Masada
Türkiye ile Pakistan, savunma ve havacılık alanındaki stratejik ortaklıklarını genişletmek amacıyla önemli bir görüşme gerçekleştirdi. Türk Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran ile Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Zaheer Ahmed Baber Sidhu, insansız hava araçları, elektronik harp sistemleri, ileri havacılık teknolojileri ve ortak savunma üretimi konularında iş birliği fırsatlarını değerlendirdi.
Türkiye ve Pakistan arasındaki askeri ve teknolojik iş birliği, savunma havacılığının yeni nesil sistemlerini kapsayacak şekilde genişletilmek üzere ele alındı. Pakistan’ın başkenti İslamabad’daki Hava Kuvvetleri Karargâhında gerçekleştirilen üst düzey görüşmede, iki ülkenin hava kuvvetleri arasındaki operasyonel koordinasyonun artırılması ve savunma sanayisinde ortak çalışmaların geliştirilmesi gündeme geldi.
Pakistan Hava Kuvvetleri tarafından 18 Kasım 2026 tarihinde yapılan açıklamaya göre görüşmelerde, özellikle insansız ve otonom sistemler, elektronik harp teknolojileri, gelişmiş havacılık çözümleri ve yerli araştırma-geliştirme faaliyetleri üzerinde duruldu.
İnsansız Hava Araçları ve Elektronik Harp Teknolojileri Ön Planda
İki ülkenin hava kuvvetleri komutanları, modern hava harekâtlarında giderek daha fazla önem kazanan insansız ve otonom sistemlerin geliştirilmesi konusunda ortak çalışma fırsatlarını değerlendirdi.
Görüşmelerin önemli başlıklarından birini elektronik harp sistemleri oluşturdu. Elektronik harp teknolojileri, elektromanyetik spektrumun askeri operasyonlarda kullanılması, elektronik tehditlerin tespit edilmesi ve haberleşme sistemlerinin korunması açısından kritik önem taşıyor.
Türkiye ve Pakistan, bu alanlarda teknik bilgi paylaşımı, yerli teknolojilerin geliştirilmesi ve ortak araştırma faaliyetlerinin artırılması konusunda iş birliği potansiyelini ele aldı.
Gündemde ayrıca ileri havacılık teknolojilerinin geliştirilmesi, savunma sanayisinde yerli üretim kapasitesinin güçlendirilmesi ve yeni nesil hava sistemlerine yönelik araştırma-geliştirme çalışmalarının desteklenmesi yer aldı.
Pilot Eğitimi ve Ortak Askeri Tatbikatlar Genişletilecek
Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Zaheer Ahmed Baber Sidhu, ülkesinin Türk Hava Kuvvetlerine pilot eğitimi, mesleki gelişim ve kurumsal kapasite artırımı konularında destek vermeye hazır olduğunu bildirdi.
Görüşmede, iki ülkenin hava kuvvetleri arasındaki ortak eğitim faaliyetlerinin kurumsal bir yapıya kavuşturulması, askeri personel değişim programlarının geliştirilmesi ve müşterek tatbikatların artırılması üzerinde duruldu.
Bu çalışmaların, Türkiye ve Pakistan hava kuvvetlerinin birlikte operasyon gerçekleştirme kabiliyetlerini ve farklı askeri sistemler arasındaki uyumluluğu güçlendirmesi hedefleniyor.
Orgeneral Rafet Dalkıran ise Pakistan Hava Kuvvetlerinin operasyonel deneyimini, modernizasyon çalışmalarını ve yerli havacılık teknolojilerindeki gelişimini takdir etti.
Pakistan Hava Kuvvetlerinde Teknolojik Modernizasyon
Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanı Sidhu, ülkesinin hava kuvvetlerini teknolojik açıdan gelişmiş, farklı operasyon alanlarında faaliyet gösterebilen modern bir askeri yapıya dönüştürme çalışmalarını sürdürdüğünü belirtti.
Bu dönüşümün temelinde yerli savunma teknolojilerinin geliştirilmesi, operasyonel kabiliyetlerin modernize edilmesi ve yeni nesil hava harekâtı konseptlerine yatırım yapılması bulunuyor.
Pakistan’ın özellikle yerli havacılık sistemleri ve teknolojik bağımsızlık alanındaki çalışmalarının, Türkiye ile geliştirilebilecek ortak projeler açısından yeni fırsatlar oluşturabileceği değerlendiriliyor.
Askeri ve Stratejik İş Birliği Üst Düzeyde Ele Alındı
Türk Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, Pakistan ziyareti kapsamında 17 Kasım’da Pakistan Genelkurmay Başkanı ve Savunma Kuvvetleri Komutanı Mareşal Asim Munir ile de bir araya geldi.
Görüşmede bölgesel güvenlik gelişmeleri, karşılıklı savunma iş birliği ve iki ülkenin askeri ilişkilerini geliştirebileceği alanlar değerlendirildi.
Türkiye ile Pakistan arasındaki savunma havacılığı temasları yalnızca son ziyaretle sınırlı değil. Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanı Sidhu’nun Mayıs 2026’da Türkiye’ye gerçekleştirdiği resmi ziyarette de ortak tatbikatlar, insansız hava sistemleri, eğitim programları ve gelişen savunma teknolojileri gündeme gelmişti.
Savunma Sanayisinde Ortak Üretim Potansiyeli
Türkiye ve Pakistan’ın savunma havacılığındaki iş birliği gündemi, iki ülkenin yalnızca askeri eğitim ve operasyonel koordinasyon alanlarında değil, teknolojik araştırma ve üretim faaliyetlerinde de yakınlaşmayı hedeflediğini ortaya koyuyor.
Özellikle insansız hava sistemleri, elektronik harp ve gelişmiş havacılık teknolojilerinin ortak çalışma alanları arasında yer alması, savunma sanayisinde yeni projelerin geliştirilmesi açısından önem taşıyor.
Bununla birlikte, son görüşmeler kapsamında belirli bir savunma sistemi için yeni bir üretim anlaşması, satın alma sözleşmesi veya ortak proje takvimi açıklanmadı.
Tarafların önümüzdeki dönemde gerçekleştireceği teknik temaslar ve kurumsal görüşmeler, iş birliği başlıklarının somut projelere dönüşmesi açısından belirleyici olacak.




