VietJet’e İngiltere’den 250 Milyon Dolarlık Şok: Dünya Genelindeki Varlıklarına Dondurma Kararı
Vietnam merkezli düşük maliyetli havayolu VietJet, uçak kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan yaklaşık 250 milyon dolarlık borç anlaşmazlığı nedeniyle İngiltere’de önemli bir hukuki yaptırımla karşı karşıya kaldı. İngiltere Yüksek Mahkemesi, alacaklı FW Aviation Holdings’in başvurusu üzerine havayolunun dünya genelindeki varlıklarını kapsayan ihtiyati dondurma kararı verdi.
İngiltere Yüksek Mahkemesi Ticaret Mahkemesi, Vietnam’ın önde gelen havayolu şirketlerinden VietJet Aviation hakkında uluslararası ölçekte etkileri olabilecek bir karara imza attı.
15 Ekim 2026 tarihinde verilen karar, uçak finansmanı ve kiralama şirketi FW Aviation Holdings (FWA) ile VietJet arasında yıllardır devam eden alacak anlaşmazlığında yeni bir aşamayı oluşturuyor.
Mahkeme, yaklaşık 250 milyon dolara ulaşan ve önceki yargı kararlarıyla hüküm altına alınmış borcun tahsil edilmesini güvence altına almak amacıyla VietJet’in dünya genelindeki varlıkları üzerinde dondurma tedbiri uygulanmasına hükmetti.
Anlaşmazlığın Merkezinde Dört Airbus A321 Bulunuyor
Hukuki sürecin temelini, 2018 ve 2019 yıllarında VietJet’e teslim edilen dört Airbus A321 yolcu uçağının finansmanı ve kiralanmasına ilişkin sözleşmeler oluşturuyor.
Uçaklar, Japon yatırımcıların ve uluslararası finans kuruluşlarının katılımıyla oluşturulan JOLCO (Japanese Operating Lease with Call Option) finansman modeli kapsamında VietJet’in filosuna dahil edildi.
COVID-19 salgını döneminde yaşanan ödeme sorunlarının ardından kira sözleşmeleri Ekim 2021’de feshedildi. FW Aviation, ödenmeyen kira bedelleri ve sözleşmelerin erken sona erdirilmesinden kaynaklanan alacakların tahsili amacıyla hukuki süreç başlattı.
Dört uçak Aralık 2022’ye kadar geri alınmasına rağmen taraflar arasındaki mali anlaşmazlık sona ermedi.
Borç Faiz ve Masraflarla 250 Milyon Doları Aştı
İngiltere’de yürütülen davalarda VietJet aleyhine birden fazla ödeme kararı verildi.
Nisan 2025’te mahkeme, havayolunun yaklaşık 182 milyon dolarlık ödeme yapmasına hükmetti. Daha sonraki yargılamalarda ek tazminat, faiz ve yargılama giderleriyle birlikte toplam alacak yaklaşık 250 milyon dolara ulaştı.
Mahkeme kayıtlarına göre VietJet, Mayıs 2025’te 2 milyon dolarlık ödeme gerçekleştirdi. Ancak kalan borcun önemli bölümü tahsil edilemedi.
Alacaklı şirketin girişimleri sonucunda İngiliz mahkemesi, mevcut ödeme kararlarının uygulanmasını sağlamak için daha kapsamlı tedbirler alınmasını gerekli gördü.
Mahkeme, Varlıkların Başka Şirketlere Aktarılmasını İnceledi
Kararın en dikkat çekici unsurlarından biri, VietJet’in gelecekte teslim almayı planladığı uçaklara ilişkin finansal hakların başka bir şirkete devredilmesi oldu.
Mahkeme, havayolunun uçak siparişlerine bağlı ekonomik değerleri Angelica Holding Limited (AHL) adlı ilişkili şirkete aktardığı anlaşmaları değerlendirdi.
Söz konusu işlemlerin alacaklıların tahsilat imkânlarını zayıflatabilecek nitelikte olduğu sonucuna varan mahkeme, VietJet’in varlıklarını alacaklıların erişiminden uzaklaştırma yönünde gerçek bir risk bulunduğunu belirledi.
VietJet ise bu işlemlerin olağan ticari faaliyetleri kapsamında gerçekleştirildiğini ve yasa dışı bir varlık kaçırma amacı taşımadığını savundu.
Ancak mahkeme, sunulan deliller doğrultusunda dünya genelinde geçerli bir varlık dondurma kararının gerekli olduğuna hükmetti.
Singapur’daki Dokuz Uçak da Hukuki Sürece Konu Oldu
FW Aviation’ın alacaklarını tahsil etmek amacıyla başvurduğu ülkeler arasında Singapur da yer aldı.
Mayıs 2026’da Singapur’da VietJet’e ait dokuz uçağın haczine yönelik hukuki tedbir alınmasının ardından havayolunun bu uçakları Singapur uçuşlarında kullanmayı bıraktığı mahkeme kayıtlarına yansıdı.
İngiliz mahkemesi, bu uygulamanın alacağın tahsilini zorlaştırdığını değerlendirdi.
Öte yandan Vietnam mahkemelerinin İngiltere’de verilen bazı kararları tanımaması, uluslararası alacak tahsilatını daha karmaşık hale getiren unsurlardan biri oldu.
VietJet’in Filo Genişleme Planları Etkilenebilir
VietJet, Asya-Pasifik bölgesinde büyümeyi hedefleyen havayolu şirketleri arasında yer alıyor. Şirketin Boeing ve Airbus ile yaptığı geniş kapsamlı uçak siparişleri, gelecekteki kapasite artışının önemli bölümünü oluşturuyor.
Ancak dünya genelindeki varlıklarına yönelik dondurma kararı, havayolunun uluslararası finansman ilişkileri ve uçak kiralama süreçlerinde yeni hukuki ve ticari değerlendirmeleri gündeme getirebilir.
Karar, uçak siparişlerinin otomatik olarak iptal edildiği veya havayolunun uçuş faaliyetlerinin durdurulduğu anlamına gelmiyor.
Bununla birlikte finans kuruluşları, uçak kiralama şirketleri ve diğer ticari ortakların mevcut hukuki durumu risk değerlendirmelerinde dikkate alması beklenebilir.
Havacılık Finansmanında Uluslararası Hukuk Riski
VietJet ile FW Aviation arasındaki dava, havayolu finansmanında sınır ötesi sözleşmelerin uygulanabilirliğini ve alacaklı haklarının korunmasını yeniden gündeme taşıdı.
Özellikle uçak kiralama anlaşmalarında farklı ülkelerin hukuk sistemlerinin devreye girmesi, ödeme uyuşmazlıklarının çözümünü ve mahkeme kararlarının uygulanmasını zorlaştırabiliyor.
İngiltere Yüksek Mahkemesi’nin verdiği son karar, uluslararası uçak finansmanı alanında varlıkların korunması ve mahkeme kararlarının uygulanması bakımından dikkat çekici bir gelişme olarak öne çıkıyor.
VietJet açısından ise önümüzdeki süreçte borç yükümlülüklerinin nasıl karşılanacağı ve hukuki tedbirlerin şirketin uluslararası faaliyetlerine etkisi belirleyici olacak.
