Koreli Uzman: “Havacılıkta Geleceği Şekillendiren Ülkeler, Kuralları Yazabilenler Olacak”
Kore Havacılık Üniversitesi (Korea Aerospace University) Havacılık ve Uzay Hukuku ile Politikaları Enstitüsü Dekanı Prof. Lee Jaewan, küresel havacılık sektöründe rekabetin artık yalnızca ileri teknoloji geliştirmekle sınırlı olmadığını, uluslararası kuralların oluşturulmasına katkı sağlayabilen ülkelerin gelecekte daha güçlü konuma ulaşacağını söyledi.
Yaklaşık 35 yıllık diplomasi kariyerinde Güney Kore’nin Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO) Daimi Temsilciliği, Montreal Başkonsolosluğu ve ICAO Havacılık Güvenliği Komitesi Başkanlığı gibi önemli görevlerde bulunan Lee, artık deneyimlerini akademik dünyaya aktarmayı hedeflediğini belirtti. Dekan olarak göreve başladığı Kore Havacılık Üniversitesi’nde, Asya’nın havacılık hukuku ve politikaları alanındaki önde gelen eğitim ve araştırma merkezlerinden birini oluşturmayı amaçladıklarını ifade etti.
Lee Jaewan’a göre, Gelişmiş Hava Mobilitesi (AAM), Kentsel Hava Mobilitesi (UAM), yapay zekâ, insansız hava sistemleri, sürdürülebilir havacılık yakıtı (SAF), karbon nötrlüğü ve uzay ekonomisi gibi alanlarda yaşanan hızlı teknolojik gelişmeler, yalnızca teknik altyapının değil, hukuki ve düzenleyici çerçevenin de aynı hızda gelişmesini zorunlu kılıyor. Teknolojik ilerlemenin etkin yasal düzenlemelerle desteklenmemesi durumunda, yeniliklerin ticari başarıya dönüşmesinin zorlaşacağına dikkat çekti.
ICAO’da Daha Etkin Rol Çağrısı
Lee, Güney Kore’nin dünya hava taşımacılığında üst sıralarda yer almasına rağmen, uluslararası havacılık politikalarının oluşturulmasında daha etkin rol üstlenmesi gerektiğini belirtti. ICAO tarafından yayımlanan 12 binden fazla uluslararası standart ve tavsiye kararının (SARPs) yalnızca ulusal mevzuata aktarılmasının yeterli olmadığını vurgulayan Lee, ülkelerin bu standartların hazırlanma sürecine uzmanları aracılığıyla doğrudan katkı vermesi gerektiğini söyledi.
Bu doğrultuda havacılık emniyeti, operasyon, güvenlik, çevre ve AAM/UAM gibi alanlarda uzman yetiştirilmesinin stratejik önem taşıdığına işaret eden Lee, ülkelerin uluslararası karar alma mekanizmalarında daha fazla temsil edilmesinin sektörün geleceği açısından kritik olduğunu dile getirdi.
Karbon Nötr Havacılıkta SAF ve CORSIA Vurgusu
Röportajda sürdürülebilir havacılık da önemli başlıklardan biri oldu. Lee Jaewan, ICAO’nun 2050 yılı net sıfır karbon emisyonu hedefi doğrultusunda Sürdürülebilir Havacılık Yakıtı (SAF) ile Karbon Dengeleme ve Azaltma Programı (CORSIA) uygulamalarının birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.
Lee’ye göre, havayollarının gelecekte artacak karbon maliyetlerini yönetebilmesi için yalnızca SAF üretim kapasitesinin artırılması yeterli olmayacak; karbon piyasalarına erişim, sertifikasyon süreçleri ve uluslararası düzenlemelerin de eş zamanlı olarak geliştirilmesi gerekecek.
Asya’nın Havacılık Politika Merkezi Olma Hedefi
Kore Havacılık Üniversitesi’nin yeni dönemde uluslararası üniversiteler, araştırma kuruluşları ve ICAO ile daha güçlü iş birlikleri kurmayı hedeflediğini belirten Lee, amaçlarının yalnızca akademik eğitim vermek değil, aynı zamanda küresel havacılık politikalarına yön verecek uzmanlar yetiştirmek olduğunu söyledi.
Lee Jaewan, havacılıkta geleceğin yalnızca yeni uçaklar geliştirmekten ibaret olmadığını vurgulayarak, uluslararası kuralları şekillendirebilen ülkelerin sektörde uzun vadeli rekabet avantajı elde edeceğini ifade etti.
Kaynak: Citizens Administration News (Güney Kore) – Kayla Lee ile gerçekleştirilen röportaj.
