Hesaplama yöntemini değiştiren Kurum, 2001’den bu yana açıklanmış bütün verileri düzeltti. Ve turizm gelir ve giderlerinde ciddi artışlar kaydedildi.
Güncelleme sonuçlarının tam 2012 yılı cari işlemler açığının hemen ardından açıklanması, “Cari açığın bu güncellemeyle aşağı çekildiği” iddialarını beraberinde getirse de, konunun temelinde Bakan Günay’ın daha önce yaptığı itiraz yatıyor. Sonuçların açıklanmasının ardından Günay, Twitter hesabı vasıtasıyla, “Bugün TÜİK 2010’dan bu yana süren itirazımızı kabul etti; Türkiye’nin turizm gelir hesapları değişti ve 5 milyar dolar daha arttığı anlaşıldı. TÜİK’in turizm hesaplarında tezlerimizi kabul etmesi ve turizm gelirini 29,4 milyar dolar olarak açıklaması hepimizin ortak sevinci oldu.” değerlendirmesinde bulundu.
Yeni hesaplamalar neticesinde, Türki-ye’nin 2012 yılı turizm geliri 5 milyar 911 milyon dolar artarak 23,44 milyar dolardan 29,35 milyar dolara çıktı. Turizm giderleri de 542 milyon dolar artarak 4,05 milyar dolardan 4,59 milyar dolara yükseldi. Böylece net turizm geliri 24,76 milyar dolara yükselmiş oldu. Bu tutar Türkiye’nin toplam enerji ithalatının (60,1 milyar dolar) yarısına yakın.
Tablodan da görüleceği üzere, sadece 2012 değil önceki yılların turizm gelir ve giderlerinde de önemli artışlar söz konusu.
TÜİK, istatistikleri açıklarken yaptığı uyarıda, “Eurostat ve Dünya Turizm Örgütünün turizm istatistikleri metodolojisinde son yıllarda yaptıkları yenilikler dikkate alınarak kurumumuz tarafından yayımlanmakta olan turizm istatistikleri metodolojisi güncellenmiştir” derken TÜİK Başkanı Birol Aydemir, düzeltmenin cari açığı 2 milyar 170 milyon dolar aşağı çekeceğini belirtti.
Şimdi Merkez Bankası’nın da, bu veriler ışığında son 12 yılın ödemeler dengesi verilerini güncellemesi gerekiyor.
Cari açık 48,9 milyar dolara geriledi
Cari işlemler açığındaki gerileme devam ediyor. Merkez Bankası’nın 2012 yılı Aralık ayı ödemeler dengesi verilerine göre, aralık ayındaki cari işlemler açığı beklentilerin oldukça altında, 4,66 milyar dolar oldu. 12 aylık birikimli cari açık ise, düşüş eğilimini sürdürerek 48,9 milyar dolarla Aralık 2010’dan bu yana görülen en düşük seviyeye indi. Açıkta bir önceki yıla göre, 28 milyar 352 milyon dolar azalış söz konusu.
Cari açığın düşmesinde, ekonomik faaliyetlerdeki yavaşlamaya paralel olarak dış ticaret açığının daralması etkili oldu. Hizmet dengesinde, turizm ve taşımacılık gelirlerinde önemli artış görüldü. Gelir dengesindeki açık da gerileyerek cari açığın gerilemesine olumlu katkı yaptı.
49 milyar dolarlık açığın finansmanında dikkati çeken noktalarsa şöyle: Doğrudan yatırımlar önceki yıla nazaran daha düşük. Gayrimenkul satış gelirlerindeki artış dikkat çekici. En büyük finansman kalemi olan portföy yatırımları, neredeyse ikiye katlanmış. Özel sektör borçlanmaları sürüyor. Uzun vadeli finansmanda ise, bankaların yurtdışına tahvil ihraç ederek borçlanması güçlü bir şekilde devam etmiş.
Son olarak, turizm gelirlerindeki güncelleme sonrasında, açıklanan 48,9 milyar dolarlık cari açığın biraz daha aşağı ineceğini hatırlatalım.
İşsizlik, yüzde 9,4’e yükseldi
Ekonomik faaliyetlerdeki yavaşlama ve büyümenin ivme kaybetmesi sonucunda, işsizlik rakamlarında yeniden yükseliş görmeye başladık. TÜİK’in açıkladığına göre, 2012 yılı Kasım ayındaki işsizlik oranı, bir önceki yılın aynı ayına göre 0,3, bir önceki aya göre 0,3 puan artarak yüzde 9,4 oldu.
Bununla birlikte, istihdam edilenlerin oranı, geçen yılın aynı dönemine göre 1 puanlık bir artış göstererek yüzde 44,9’dan yüzde 45,9’a çıktı. Türkiye genelinde işgücüne katılma oranı ise, bir önceki yılın kasım dönemine göre 1,3 puanlık artışla yüzde 50,7 oldu. İşsizlik verilerindeki bir diğer olumlu tarafsa, kayıt dışılık oranının gerilemesi. Herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna kayıtlı olmadan çalışanların oranı, 2,2 puanlık azalışla yüzde 38,5 olarak gerçekleşti. Tarım sektöründe sosyal güvenlikten yoksun çalışanların oranı yüzde 84’ten yüzde 84,2’ye yükselirken, tarım dışı sektörlerde yüzde 26,6’dan yüzde 24,2’ye geriledi.
Diğer yandan, mevsim etkilerinden arındırılmış işgücüne katılma oranı, bir önceki döneme (Ekim 2012) göre 0,3 puanlık artış ile yüzde 51, istihdam oranı 0,2 puanlık artış ile yüzde 46,2, işsizlik oranı ise 0,2 puanlık artış ile yüzde 9,5 olarak gerçekleşti.
İşsizlik oranındaki yükseliş, aralık ayında da devam edebilir.
AB’den bankalara mali işlem vergisi
Krizle boğuşan Avrupa Birliği’nde 11 üye ülke, banka ve finans kuruluşlarına mali işlemler vergisi koymaya hazırlanıyor. Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, Belçika, Avusturya, Yunanistan, Portekiz, Slovakya, Slovenya ve Estonya, AB Komisyonu’nun mali işlemler vergisi teklifini kabul etti. 2014’te yürürlüğe girmesi beklenen vergide asgari oran, hisse senedi ve tahvil işlemlerinde binde 1, vadeli işlemlerde on binde 1 olacak. Ülkeler isterse bu oranı yükseltebilecek. İngiltere, Londra’nın finans merkezi olma özelliğini zedeleyeceği gerekçesiyle bu vergiye kesinlikle karşı.
Altında 6 ayın en düşük fiyatı
Altının ons fiyatı, düşüşünü sürdürerek geçtiğimiz Cuma günü (15 Şubat) uluslararası piyasalarda 1.600 doların da altını gördü, günü (Londra) 1.612 dolardan kapattı. Bu, altının Ağustos 2012’den beri gördüğü en düşük seviye. Ve son bir haftalık kayıp yüzde 3 dolayında. Altın ve Para Piyasaları Uzmanı Mehmet Ali Yıldırımtürk’e göre, altın fiyatlarındaki düşüşün sebebi, büyük fonların ve piyasa oyuncularının portföylerindeki altın pozisyonlarını azaltması. Yıldırımtürk, merkez bankalarının altın alım haberlerinin de, piyasalarda eskisi kadar tepki bulmadığını belirtiyor.
