AirNewsTimes Anasayfa Ödüller Künye İletişim Bilgileri

Bana bir şey olmaz sendromu.!

Muzaffer Çetingüç

info@airnewstimes.com

Superman’ın göğsünden mermilerin sekmesi, Akhille’in topuğundan başka yerine ok işlememesi gibi masalsı örnekler, insanların bilinçaltında az veya çok bir yaralanmazlık / incinmezlik düşünüşünün (invulnerability, invincibility) bulunduğunu; bunun da masallara, çizgi romanlara ve filmlere yansımakta olduğunu gösterir.

Bazı bilgisayar oyunlarında Tanrı moduna giren kişiler, başlarına gelen tüm felâketlerden ölmeden çıkar. James Bond, Temel Reis, Terminator, Roger Rabbit, Batman, Kriptions, Hulk gibi çağdaş fantazya kahramanları bu yönleriyle bezenip topluma sunulmuştur. Önemli olan sunulması değildir, (çünkü tüketim ve kâr amacıyla binlerce başka sunumlar da yapılıyor) önemli olan hangilerinin insanların bilinçaltlarında bir karşılık bulduğu ve benimsendiğidir. Kendisine kötü bir şeyler olmayacağı, ‘sanki hiç ölmeyeceği’ düşüncesini bilinçaltında taşıyan (öyle olmasını arzu edip buna da inanan) kişilerin bu tür hikâyelerin kahramanlarıyla özdeşleşme eğilimleri vardır. Özellikle narsistik eğilimi olan insanlarda tehlikeli durumlardan yaralanmadan çıkmak, içlerinde bir yerleri okşar, keyif ve mutluluk hissi verir. Bu kişiler böyle çizgi roman, film ve öykülerin müşterisi olurlar; orada kendilerini bulurlar. Bu inancın mottosu ‘Bana bir şey olmaz’dır. (It won’t happen to me.)

Ölümcül durumlardan sağ kurtulan bazı insanların sihirli bir yaralanmazlık / yenilmezlik inancına kapıldıkları, bu nedenle de sonra karşılaştıkları riskli durumlara gözü kara biçimde atıldıkları gözlenmiştir. 2. Dünya Savaşında İngiliz Hava K. (RAF) pilotları, ‘kendilerinin seçilmiş kişiler ve ilâhi koruma altında olduklarına’ inanmakta; morallerini yüksek tutmak için de, ‘Bana bir şey olmaz’ diye düşünmekteydiler. Ünlü yazar W. Saroyan’ın ölmek üzereyken söylemiş olduğu, ‘Herkes ölecek, ama ben hep Tanrının benim için bir istisna yapabileceğine inanmıştım’ sözleri, bu durumun filozoflar için bile geçerli olduğunun kanıtıdır.

Asla batmayacağı lanse edilen Titanik gemisinin kaptanına (15 Nisan 1912 gecesi, daha ilk seferinde) gemisinin bir buzdağına çarparak 3 saatte batacağı söylenseydi buna asla inanamazdı. Dünyanın en modern, büyük ve mükemmel yolcu gemisinin kaptanı, bu abartılı özgüven içinde iken bir dizi tehlikeli gelişmeler olmaktaydı. Buzdağı uyarıları aynı özgüven içindeki ekip tarafından kaptana ulaştırılmamıştı. Zaten gözcülere dürbün verilmemişti; gemide kırmızı yardım fişeği ve herkese yetecek kadar filika da yoktu… Buzdağına çarparak parçalanan gemiden çıkamayan veya soğuk denize düşen 1.517 kişi donarak ve boğularak öldü...

Riskli işler yapan insanların, tehlike duyumlarını azaltan bilinçdışı mekanizmalardan birisi inkâr’dır (denial). ‘Uçuş sanıldığı kadar tehlikeli değil, uçuş riskleri beni etkilemez’ gibi söylemler, bilinçdışı incinmezlik hisleriyle ilgilidir. Uçağın teknolojik üstünlüklerine ve güvenlik sistemlerine fazlaca inananlarda, kendi beceri ve tecrübelerine gereğinden çok güvenenlerde bu his sıkça görülür ve popüler kültürde İkarus veya Titanik Sendromu olarak da bilinir. (İkarus, kanat kuşanıp Girit adasından uçarak kaçarken, babasının uyarılarına aldırmayarak çok yükselmiş ve sonra Ege Denizine düşmüştü.) Gerçeğin çarpıtılmış biçimindeki bir aşırı güven düşüncesine kapılmak ‘pozitif illüzyon’dur; bir çeşit devekuşu yaklaşımıdır... Bunun bir savunma mekanizması olarak toplumlarda %43 gibi oldukça yaygın bir oranda kullanıldığı ileri sürülmüştür. Ohio’da üniversite öğrencileri arasında yapılan başka bir çalışmada da, öğrencilerin %93’ü başkalarından daha iyi araba kullanabildiklerini iddia etmiştir. ‘Bana bir şey olmaz’cılar, sanki bütün kaza ve kötülüklerin başkalarının başına geleceği, yanlış düşüncesi içindedirler. Bu düşünce, davranışlara sıkça yansımaya başladığında veya sığınılan bir ilke haline geldiğinde tehlike çanları çalıyor demektir. Kendinden memnuniyet, durumundan kaygı duymama fazla iyimser ve nikbin psikolojinin verdiği rahatlık (complacency) içinde iken dikkat ve uyanıklıktaki azalma ve umursamazlıktaki artış (kedidir kedi! tutumu), kaza riskini arttırabilir.

Sağlıklı yaralanmazlık-incinmezlik düşüncesi:


İncinmezlik hissinin makul ölçüsü de olabilir ve biraz da gereklidir. İnsanların kısacık ömürlerini ölüm, hastalık ve kaza düşünceleriyle fazlaca gölgelemeden yaşamalarında veya gerçekten riskli işlerle uğraşanların korku ve endişelerini yatıştırmakta işe yarayabilir. Ancak bu sahte ve tehlikeli iyimserliği abartanlarda, aşırı bir özgüven nedeniyle görünür tehlikeleri inkâr etme tutumu gelişir ve bu noktadan itibaren sağlıksız düşüncenin tehlikeli sularına girilir. Kendisini yaralanmalara ve ölüme karşı bağışık sanan kişi kolayca risk alır, felâketlerin kenarında gezinmeye başlar. Bu tutum havacılıkta maço, kontrfobik ve impulsif pilotlarda oldukça sık görülür. Ancak ‘bana bir şey olmaz’ düşüncesini sadece pilotlarla sınırlı tutmak ve yalnızca onları uyarmak yetmez. Yer teknik ekiplerinin, hava trafik kontrolörlerinin ve kabin ekiplerinin içinde de böylesi takıntıları olan insanlar olabilir ve onların benzer tutumları da ciddi kazaların açık veya gizli kalmış sebeplerinin hazırlayıcısı olabilir…
ETİKETLER:
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karaktersiz ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmayacaktır.
Kullanıcı Adınızla Yorum Yapmak İçin Giriş Yapın.
Yorumunuzu Gönderin
Tüm Yorumları Okumak İçin tıklayın
100. SİHA üretim hattından çıktı
100. SİHA üretim hattından çıktı
Terörle mücadelede önemli rol oynayan Bayraktar TB2 silahlı insansız hava a
Emirates, Türkiye'deki Pilotlarını Arıyor
Emirates, Türkiye'deki Pilotlarını Arıyor
Emirates Havayolu, pilot işe alımı için 27-28 Mayıs 2019 tarihlerinde İstan
SunExpress İzmir-St. Petersburg uçuşları başlıyor
SunExpress İzmir-St. Petersburg uçuşları başlıyor
Türk Hava Yolları ve Lufthansa'nın ortak kuruluşu SunExpress, 2019 yaz sezo
Tusaş Kapılarını Yurt Dışına Açtı
Tusaş Kapılarını Yurt Dışına Açtı
Türk Havacılık ve Uzay Sanayii AŞ (TUSAŞ), savunma ve havacılık sanayisinde
THY'den yüzde 91'lik zamanında kalkış oranı
THY'den yüzde 91'lik zamanında kalkış oranı
Türk Hava Yolları Genel Müdürü Bilal Ekşi,12 Mayıs'ta gerçekleştirdikleri 1
Emirates yılı 631 milyon dolar kar ile tamamladı
Emirates yılı 631 milyon dolar kar ile tamamladı
Emirates Grubu, 2018-2019 mali yılını üst üste 31'inci kez, kârla tamamladı
Hitit'e IATA'dan Küresel Sertifikasyon
Hitit'e IATA'dan Küresel Sertifikasyon
Havayolu bilişim sistemlerinin dünya çapında önde gelen isimlerinden Hitit,
THY 4 milyon kişiyi mobil ile uçurdu
THY 4 milyon kişiyi mobil ile uçurdu
Türk Hava Yolları (THY) yolcuları, 2018 yılında 4 milyonu aşkın bileti, mob
Sabiha Gökçen en iyi 30 havalimanı arasında
Sabiha Gökçen en iyi 30 havalimanı arasında
40'tan fazla ülkeden ve 40 binden fazla yolcunun katıldığı dev ankette Sabi
Corendon Köln'den Sezonun İlk Uçuşunu Yaptı
Corendon Köln'den Sezonun İlk Uçuşunu Yaptı
Almanya pazarındaki büyümesini artan bir ivmeyle sürdüren Corendon Airlines
Petrol Ofisi'nden TAV Passport'a Özel İndirim
Petrol Ofisi'nden TAV Passport'a Özel İndirim
Türkiye'nin iki lider markası Petrol Ofisi ve TAV işbirliği yaptı.TAV Passp
Pegasus'tan Hotels.com ve Airbnb iş birliği
Pegasus'tan Hotels.com ve Airbnb iş birliği
Türkiye'nin dijital havayolu Pegasus; flypgs.com internet sitesi ve Pegasus
Göksungur Türkiye'nin en hızlı İHA'sı olacak
Göksungur Türkiye'nin en hızlı İHA'sı olacak
Türkiye'nin milli insansız hava aracı (İHA) çözümlerinin sayısı artıyor. Ak
İstanbul Havalimanı e-ticaret üssü olacak
İstanbul Havalimanı e-ticaret üssü olacak
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Cahit Turhan, Kenya, Fildişi Cumhuriyeti, Güney
Türk Hava Yolları'nın 2019 hedefi büyük
Türk Hava Yolları'nın 2019 hedefi büyük
İGA, THY ve Boğaziçi Üniversiteliler Derneği iş birliğiyle Boğaziçi Ünivers
  • Kara Kutu

  • Çok Okunan

  • Yorumlanan

       Selman TENGÜZ
   9 Temmuz 2018 Pazartesi
Diğer Alıntı Yazılar İçin Tıklayın
AirNews'i Delicious'ta PaylaşınAirNews'i Stumbleupon'da Paylaşın!AirNews'i Twitter'da Takip Edin!AirNews Facebook Sayfasını Ziyaret EdinAirNews RSS
Türkiye | Dünya | Havacılık | Havayolları | Havaalanları | Gündem | Uzay | Teknoloji | Turizm | Foto | Video

Bu Sitenin Tüm Hakları Saklıdır. İzinsiz alıntı yapılamaz.

Copyright © 2008 - 2014 airnewstimes.com

Tasarım / Yazılım: Air News Times